29.1.13

Gevraagd: Revolutionaire Ondernemers


Tijdens een rondreis door Europa heeft Dr Yaron Brook, directeur van het Ayn Rand Institute een serie lezingen gegeven over de ideeen van auteur en filosofe, Ayn Rand. Hij heeft recent een boek uitgebracht dat hij geschreven heeft met Don Watkins, 'Free Market Revolution: How Ayn Rand's Ideas Can End Big Government'. Brook en Watkins bloggen op Laissez Faire, the Uncompromized case for Capitalism.
Een artikel van Guy Bentley op The Commentator, getiteld "How Ayn Rand's ideas can end Big Government" beschrijft hoe Brook zich de vraag stelt, hoe de welgerichte propagandacampagne van de etatisten, die de schuld van de crisis bij het "ongebreideld kapitalisme" leggen, zo succesvol kon zijn? Het is immers aantoonbaar onjuist dat er gebrek aan regulering of toezicht zou zijn. Integendeel. De semi-geleide economie is overal, zeker in EU-verband. Dat geldt helemaal voor de financiele sector, waar overal de kille hand van centraal dirigisme aanwezig is. Het antwoord op de vraag is filosofisch van aard en hoofdthema van De Motor van de Wereld.
Vrijheid en de vrije economie hebben zich  bewezen sinds de opkomst van de Industriele Revolutie. Wie met enige oprechtheid het welvaartspeil van nu vergelijkt met honderd jaar geleden, zal dat moeten beamen. In ieder land dat vrijheidsprincipes omarmt - kijk onder andere naar het ooit zo hopeloze India - floreert de economie en schiet het welvaartspeil omhoog. Ondanks dit historische bewijs blijft het Westen vrijheid en kapitalisme afwijzen als moreel verwerpelijk.
Wij zijn ons er niet constant van bewust, maar alle impulsen en culturele memes die dagelijks op ons afkomen, bombarderen ons met die boodschap. Het goede is dienstbaarheid aan de maatschappij. Of preciezer gezegd, iedere vorm van eigenbelang is verwerpelijk en ondergeschiktheid aan de belangen van de collectieve groep, is het goede. Dit nihilistische principe, dat we terugvinden in het (van oorsprong Romeins-etatische) christendom en in alle vormen van (collectief) Marxisme, staat haaks op die van het individualisme. In een wereld met vrije individuen interacteren gelijkwaardige mensen vrijwillig met elkaar op basis van win-win, niet op lose-win. Beide partijen hebben voordeel bij een deal.
In zijn boek onderzoekt Dr Brook onze houding ten opzichte van Bill Gates. Voordat Gates polio beloofde uit te roeien, werd hij algemeen gehaat als een uitbuiter en iemand die "te veel verdiende". Nu wordt hij gezien als weldoener. Niet om wat hij met Microsoft heeft gedaan - de wereld verbeteren met zijn visie: een persoonlijke computer voor iedereen - maar omdat hij altruistisch is en zijn fortuin weggeeft.
Ayn Rand toont in haar vele boeken aan dat het najagen van ons eigen geluk, niet alleen logisch is, maar zelfs moreel juist. Rands pleidooi voor rationeel egoisme wordt door critici neergezet als een karikatuur: ze schetsen de leugenachtige, stiekeme schraper van het type Scrooge die geobsedeerd is door eigen hebzucht. Rand corrigeert dit valse beeld en identificeert het, niet als egoisme, maar als zelf-destructie.
Dertig jaar geleden werd een uitspraak van Rand breed geciteerd: "wie wil liefhebben moet eerst leren ik te zeggen" (later meer verrassend perspectief op de aard van liefde en vriendschap). Denk aan een moeder in een brandend huis die om haar kind te redden, eerst zal moeten zorgen zelf in leven te blijven. Een dode is niet in staat om te geven.
Als leven en geluk je hoogste waarden zijn, en je de eis van altruisten voor onderwerping verwerpt, valt de onverdiende 'oerzonde' als een betonblok van je schouders.
Ons eigen belang wordt niet alleen gemeten in materie. Geliefde personen vertegenwoordigen een abstracte waarde (waarde is iets dat je hebben wilt en wilt houden). Daarom is geld uitgeven aan hun gezondheid geen offer. Maar als de regering enorme bedragen confisqueert om de gezondheidszorg van anderen te bekostigen ten koste van die van je eigen gezin, is dat moreel verwerpelijk. Het vernietigt ook de vrijemarkteconomie.
In een maatschappij, met een morele code die geworteld is in rationeel egoisme, is niet ieder mens een eiland. Jouw leven en dat van je naasten wordt verrijkt omdat interacties vrijwillig zijn en alle partijen winnen op velerlei gebieden: van zaken tot vriendschap en liefde. De kern van moreel handelen is vrije keuze: iedere vorm van dwang (ook, of juist die van overheden) plaatst de uitkomst buiten het veld van de ethiek. De kern van egalitarisme (dat alleen mogelijk is onder staatsdwang) is nihilisme en amoralisme.
Als de voorvechters van vrijheid deze slag ooit willen winnen, moeten ze zich realiseren dat we een culturele revolutie nodig hebben. Iedere dag zal de morele kant van vrijheid en rationeel egoisme bepleit moeten worden. Het boek van Brook en Watkins toont aan dat Ayn Rands ideeen de wereld weer op het goede pad kunnen brengen; weg van een maatschappij die eist, dat als je ethisch goed wil leven, je  moet offeren aan het collectief, en weg van naar fascisme neigende corporatisme.
Lees het originele artikel van Guy Bentley >>>

No comments: